همزمان با ۲۱ شهریور و «روز ملی سینما»، تالار سیفالله داد در خانه سینما میزبان نشستی بود که بیش از آنکه شبیه یک آیین تشریفاتی و تبریکگویی مرسوم باشد، به تصویر کشیدن شرایط پشت صحنه سینمای ایران بود. همایون اسعدیان (مدیرعامل) و محمدمهدی عسگرپور (رئیس هیاترئیسه) روبهروی اهالی رسانه نشستند تا از درد دلهایی سخن بگویند که سالهاست زیر پوست این هنر-صنعت جریان دارد: از صرف انرژی صنف برای پیگیری پروندههای حقوقی گرفته تا مطالبه ساختاری برای بهبود بوروکراسی «شورای پروانه ساخت».
اسعدیان نشست را با جملهای صریح آغاز کرد: «یک روز در سال به نام ماست، اما تمام سال برای سینماست.» او از تبدیل گرامیداشت روز سینما به یک «هفته سینما» خبر داد که تا پنجشنبه ۲۶ شهریور در موزه سینما ادامه خواهد داشت؛ هفتهای همراه با نکوداشت مفاخر و نامگذاری کتابخانه خانه سینما به نام بهرام بیضایی و سالن شماره دو به نام ناصر تقوایی.
اما فراتر از این برنامههای نمادین، واقعیت هفت سال تعطیلی جشن بزرگ خانه سینما بود. عسگرپور درباره دلیل توقف این رویداد از زمان شیوع کرونا توضیح داد: «جمعبندی صنوف در این سالها این بود که حال و احوال برگزاری جشن وجود ندارد.» او با این حال از طرحی نو برای شب یلدای امسال سخن گفت که طی آن، آثار تولیدشده در طول این هفت سال به تفکیک و از طریق بسترهای برخط داوری و تقدیر خواهند شد.
در ادامه اسعدیان گفت: «ما باید آستانه تحمل را بالاتر ببریم و اجازه ندهیم هر واکنش یا هر استوری در فضای مجازی به احضار و تشکیل پرونده منجر شود. بیش از۵۰ درصد توان و انرژی خانه سینما صرف همین پیگیریها میشود؛ گاهی سه روز وقت میگذاریم تا مشخص کنیم کجا فردی را احضار کرده است.»
او به فعالیت کمیته حقوقی خانه سینما از سال۱۴۰۱ و تعامل با نهادهای گوناگون اشاره کرد و افزود: «اگر دغدغه سینما مسائل اجتماعی است، چطور میتوان انتظار داشت هنرمند نسبت به رخدادهای پیرامونش واکنش نشان ندهد. ما صنف طلافروشی نیستیم که نسبت به جامعه بیتفاوت بمانیم. کار هنرمند هشدار دادن است.»
پروانه ساخت یک جریان مرده
محمدمهدی عسگرپور محور سخنانش را بر انتقاد از سازوکار سنتی نظارت و ممیزی قرار داد. او با اشاره به اینکه سینمای ایران۱۲۶ سال سابقه دارد، گفت: «اگر به نهادهای صنفی در جهان بگوییم در ایران ابتدا باید فیلمنامه خوانده و تایید شود تا اجازه ساخت داده شود، به ما میخندند! پروانه ساخت یک جریان مرده است و باید آن را به خاک بسپاریم.»
عسگرپور با تأکید بر اینکه وزارت ارشاد در دولت جدید گام ملموسی برای اصلاح این روند برنداشته است، اعلام کرد که خانه سینما یک طرح جامع و مدون جایگزین برای حذف شورای پروانه ساخت و شفافسازی مسئولیت حقوقی تهیهکنندگان آماده کرده است که بهزودی متن کامل آن برای جامعه سینمایی و کارشناسان منتشر خواهد شد.
معیشت، اسکار و آینده صنف
در بخش پایانی نشست، دو موضوع کلیدی دیگر مورد واکاوی قرار گرفت:
۱-استقلال در انتخاب نماینده اسکار: عسگرپور تأکید کرد که هیات انتخاب نماینده سینمای ایران به آکادمی اسکار باید تماماً در اختیار نهاد صنفی باشد و رویکرد گزینشی و دولتی بنیاد سینمایی فارابی در این زمینه باید پایان یابد تا نهاد صنفی بتواند در عرصههای جهانی پاسخگو و اثرگذار باشد.
۲-بحران معیشت و اقتصاد سالنها: اسعدیان به مشکلات اقتصادی اعضای صنوف اشاره کرد و یادآور شد که اگر سهمی پایدار از فروش گیشه به خانه سینما اختصاص یابد، امکان راهاندازی صندوق بیمه بیکاری فراهم خواهد شد. او همچنین بر ضرورت «شناورسازی قیمت بلیت سینما» متناسب با موقعیت و شرایط اجتماعی سالنها تأکید ورزید تا سینماداران از ورشکستگی و تعدیل نیرو نجات یابند.
و در پایان سینمای ایران برای بقا و درخشش، نیازمند اعتماد، شنیده شدن صداها و احترام به استقلال صنفی است.
کانال تلگرام ماهنامه سینمایی فیلم:
https://telegram.me/filmmagazine
آدرس اینستاگرام ماهنامه فیلم:
https://www.instagram.com/filmmagazine.official
آدرس کانال آپارات مجله فیلم:
[مجله فیلم]
