سینمای ایران » نقد و بررسی1400/04/26


نظریه بازنویسی فیلم "فیلم را دوباره بنویسید، Rewrite The Movie"

دکتر محمد رضا تقوی فرد

مدرس دانشگاه و نظریه پرداز رسانه و هنر

 

این پیشنهاد ویژه و حساب شده‌ی من به شماست. کافی است در چارچوب این نظریه پیش بروید و در طول «بازنویسی فیلم» دریابید که کارگردان چگونه عناصر سبکی و روایی را در اثر خود چیده و از یک سناریو که باید به آن دسترسی پیدا کنید، فیلمی به سبک خود ساخته است.

برای دوباره نویسی فیلم لازم است چیزهای زیادی بدانید و حداقل با مفاهیم کارشناسی سینما آشنا باشید و بدون این شناخت هرگز نخواهید توانست بازنویس خوبی برای یک اثر سینمایی باشید.

شما باید اندازه‌ی نماها، حرکت‌های دوربین، انواع لنز و کاربرد‌های آن، نورپردازی، فیلم‌برداری (تصویر برداری) و ترکیب‌بندی تصویر، تدوین، سناریو نویسی، تاریخ سینما و تحول آن، مکاتب هنری، انواع  ژانرها، ساختار فیلم، مفاهیم عمومی هنر مثل ریتم در هنرها، نشانه‌شناسی و البته فلسفه‌ی هنر را آموخته باشید. بدین ترتیب شما می‌توانید یک  فیلم را دوباره بنویسید و مباحث مربوط به آن را در ابعاد و زوایای مختلف و به صورت پلان به پلان تشریح کنید، و به کنه نظر یا حتی اشتباهات کارگردانی آن اثر دست بیابید.

بازنویسی فیلم از شما استادی قابل و مسلط در کلاس می‌سازد و شما می‌تواید با استفاده از آن، مفاهیم فیلم را گام به گام به هنر آموزان و دانشجویان سینما بیاموزید و آن‌ها را در عمل، مفاهیم فیلم‌سازی آشنا کنید. با این روش دامنه‌ی آموزشی شما می‌تواند از مفاهیم اولیه ترکیب‌بندی و تقطیع شروع شده و تا تشریح مفاهیم ذهنی کارگردان و فیلم‌نامه‌نویس پیش برود. پس اگر شما به‌عنوان یک استاد و راهنما می‌خواهید از این نظریه استفاده کنید لازم است دایره‌ی  اطلاعات خود ر ا وسعت داده و با مفاهیم فلسفی، هنری، روانشناسی و جامعه‌شناسی آشنا شوید. ضمن این‌که شما باید با ساختارهای فیلم آشنایی داشته و تاریخ سینما و سینماگران را به خوبی بشناسید.

همان‌گونه که گفته شد برای بازنویسی فیلم  لازم است شما  فیلم  را از آغاز مشاهده کرده و هر پلان را با توجه به طول و موقعیت آن شماره‌گذاری و توصیف کنید. شما نباید از هیچ یک از عناصر سبکی و روایی در فیلم غافل شوید و هر صدا و زیر صدا، نمای اصلی یا اینسرتی، اندازه‌نما و عناصر موجود در آن را تشریح  کنید تا نهایتا بتوانید به تحلیل داده‌ها که همان برداشت یا نتیجه برداری از روی پلان و مجموع کل فیلم است، بپردازید.

خاصیت اصلی دوباره نویسی فیلم به غیر از کاربرد آموزشی آن، ثبت اطلاعات در پلان و امکان رجوع  اسنادی و کتابخانه‌ای به آن است. اتفاقی که می‌تواند نقدها و تحلیل‌های منتقدان و تحلیل‌گران یک اثر سینمایی را مقوم ساخته یا ضعیف کند و حتی بر روی بسیاری از آن‌ها خط بطلان بکشد. بازنویسی فیلم می‌تواند موجب دستیابی به  اطلاعاتی منسجم شود.

اطلاعاتی که می‌تواند نقدها و تحلیل‌های ما را ریاضی‌مند نموده و از پیش فرض‌های تخیلی نامعتبر دور کند.

با دوباره نویسی فیلم می‌توان یک اثر را کالبد شکافی کرد و با تفکیک همه‌ی اجزای آن اعم از سبکی و روایی، نقاط قوت و ضعف آن را ارزیابی نموده و داوری کرد.

نظریه‌ی بازنویسی فیلم حتی می‌تواند در سطح عالی و توسط اساتید سینما به نقد داوری‌های فیلم در جشنواره‌ها بپردازد. این رفتار شبیه آن چیزی است که پس از پایان یک بازی فوتبال انجام می‌شود و خطاهای داوری مورد نقد و بررسی قرار می‌گیرد.

من تصمیم دارم برای تشریح بیش‌تر و بهتر این نظریه‌ی جدید که نتیجه‌ی مطالعات و تجربیات بنده طی سال‌های آموزش، آموختن به دیگران و پژوهش در این حوزه بوده است شما را گام به گام پیش برده و با پیاده‌سازی عناصر سبکی و روایی فیلم قضیه ...شکل اول، شکل دوم اثر عباس کیارستمی، در چند شماره‌ی مجله‌ی فیلم که پی در پی در اختیار شما خوانندگان گرامی و سینماگران و سینما دوستان ارجمند قرار خواهد گرفت به بسط تئوریک این نظریه پرداخته و آن را به عنوان یک راهبرد جدید برای فیلم‌شناسی معرفی کنم.

نخستین خواهشم از شما خوانندگان گرامی و اساتید ارجمند این است که مطالب هر شماره را مطالعه نموده و با مشاهده‌ی چند باره‌ی اثرسینمایی، بنده را در انتقال مفاهیم یاری فرموده و خواسته‌ی من این است که بنده را از راهنمایی‌ها و نقطه نظرات ارزشمندتان بی‌نصیب نفرمایید.

در این شماره قسمت دوم  بازنویسی فیلم قضیه...شکل اول، شکل دوم را تقدیم حضورتان می‌کنیم.

 

کانال تلگرام ماهنامه سینمایی فیلم:

https://telegram.me/filmmagazine

آدرس اینستاگرام:

https://www.instagram.com/filmmagazine.official

آرشیو

سینماهای تهران


سینمای شهرستانها


آرشیوتان را کامل کنید


شماره‌های موجود


خبرنامه

به خبرنامه ماهنامه فیلم بپیوندید: